مشاهده افرادی كه در زمان روزه‌داری به آرامش روحی و روانی می‌رسند، پژوهشگران مسلمان و حتی غیرمسلمان را بر آن داشته كه به تحقیقات علمی در این زمینه دست بزنند. در واقع براساس پژوهش‌های علمی، روزه‌داری سبب آرامش روحی شده و استرس و نگرانی را از انسان روزه‌دار دور می‌كند.این امر مسلما تنها در سایه گرسنگی و تشنگی ‌های بی‌ هدف و بدون احساسات پاك معنوی میسر نخواهد شد. ارتباط معنوی انسان با معبود و توكل بر او باعث نوعی نشاط روانی در فرد می‌شود. در واقع آنچه كه در سیستم عصبی انسان رخ می‌ دهد و به صورت انواع رفتارها بروز می‌كند، بستگی به ترشح مواد میانجی سیستم عصبی دارد. این مواد میانجی سیستم عصبی كه نورو ترنسمیتر نام دارند با انتقال پیام‌های عصبی و نیز با كم و زیاد شدن باعث بروز خلق و خوی هر فرد می‌شوند. تكیه بر قدرتی برتر و والا با بالا بردن سطح نورو ترنسمیتر‌های خاصی در سیستم عصبی موجب از بین رفتن حس بی‌پناهی و ایجاد نوعی آرامش در فرد می‌شود. محققان اروپایی با بررسی تاثیر روزه در مسائل روحی افراد روزه‌دار دریافتند كه با پررنگ‌تر شدن اصول معنوی در ماه رمضان، بسیاری از مسائل روحی آنها ازجمله وسواس، افسردگی، پرخاشگری و... كاهش چشمگیری می‌یابد. روزه، تمرینی برای " نه " گفتن یكی از اثرات روحی روزه‌داری، پاسخ منطقی به امیالی است كه پروردگار به آن امر و نهی كرده است. اینجاست كه انسان به خاطر آن نیروی برتر به خود"نه" می‌گوید. شاید در بسیاری از شرایط زندگی، نه گفتن سخت باشد، اما اگر عادت كنیم كه با خواسته خود یا دیگران موافقت كنیم، روزی فرا می‌رسد كه دیگر به مزاحمت‌های فكری خود و خواسته‌های نگران‌كننده دوستان و اطرافیان هم نمی‌توانیم نه بگوییم، اما در روزهای پرفیض ماه رمضان تمرین می‌كنیم كه با دلیل و منطق، خواسته‌ها را به زمان خاص خودش موكول كنیم و در مقابل آشامیدن و خوردن بگوییم باشد تا زمان افطار. این گونه است كه اعتماد به نفس و قاطعیت خود را نیز تقویت خواهیم كرد. محققان روان‌شناس معتقدند كه توانایی هر فرد در برخورد صحیح با احساسات و امیال سبب پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی همچون اعتیاد می‌شود.هنوز فرصت هست و در روزهای باقیمانده این ماه بركت می‌توان خودسازی را تمرین كرد.